Hướng dẫn Đường đi khó không khó vì ngăn sông cách núi mà khó vì lòng người ngại núi e sông.

evan_pt

Thành Viên
5/9/12
1,035
15
48
29
butnghien.com
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: “Đường đi khó không khó vì ngăn sông cách núi mà khó vì lòng người ngại núi e sông. Xưa nay những đấng anh hùng làm nên những việc gian nan không ai nổi, cũng là nhờ cái gan mạo hiểm, ở đời không biết cái khó là cái gì.


Nghị luận văn học. Ảnh sưu tầm

Còn những kẻ ru rú như gián ngày, làm việc gì cũng chờ trời đợi số, chỉ mong cho được một đời an nhàn vô sự, sống lâu giàu bền, còn việc nước việc đời thì không can hệ gì đến mình cả. Như thế gọi là sống thừa, còn mong có ngày vùng vẫy trong trường cạnh tranh này thế nào được nữa. Hãy trông những bọn thiếu niên con nhà kiều dưỡng(1), cả đời không dám đi đâu xa nhà, không dám làm quen với một người khách lạ; đi thuyền thì sợ sóng, trèo cao thì sợ run chân, cứ áo buông chùng quần đống gót, tưởng thế là nho nhã, tưởng thế là tư văn(2); mà thực ra không có lực lượng, không có khí phách; hễ ra khỏi tay bảo hộ của cha mẹ hay kẻ có thế lực nào thì không có thể tự lập được.

Vậy học trò ngày nay phải tập xông pha, phải biết nhẫn nhục(3); mưa nắng cũng không lấy làm nhọc nhằn, đói rét cũng không lấy làm khổ sở. Phải biết rằng: hay ăn miếng ngon, hay mặc của tốt, hễ ra khỏi nhà thì nhảy lên cái xe, hễ ngồi quá giờ thì kêu chóng mặt,… ấy là những cách làm mình yếu đuối nhút nhát, mất hẳn cái tinh thần mạo hiểm của mình đi".

(Nguyễn Bá Học, Mạo hiểm, Dẫn theo SGK Ngữ Văn 11, tập hai, NXB Giáo Dục, tr114)


Câu 1. Xác định phương thức biểu đạt và thao tác lập luận chính của văn bản trên?

Câu 2. Câu văn sau sử dụng những biện pháp nghệ thuật nào? Phân tích tác dụng của biện pháp nghệ thuật đó:

“Phải biết rằng: hay ăn miếng ngon, hay mặc của tốt, hễ ra khỏi nhà thì nhảy lên cái xe, hễ ngồi quá giờ thì kêu chóng mặt,… ấy là những cách làm mình yếu đuối nhút nhát, mất hẳn cái tinh thần mạo hiểm của mình đi".

Câu 3. Anh/chị hiểu câu nói“Đường đi khó không khó vì ngăn sông cách núi mà khó vì lòng người ngại núi e sông” như thế nào?

(1) Con nhà kiều dưỡng: con nhà giàu sang, được cha mẹ chiều chuộng.
(2) Tư văn: văn nhã, có văn hóa.
(3) Nhẫn nhục: ở đây ý nói là chịu đựng gian khổ.

NGHỊ LUẬN XÃ HỘI

Văn bản ở phần đọc hiểu trên giúp anh/chị có những suy nghĩ gì về “tinh thần mạo hiểm”
(Trình bày trong 01 đoạn văn khoảng 200 chữ).

ĐÁP ÁN:

ĐỌC HIỂU
1 Phương thức biểu đạt chính: nghị luận
Thao tác lập luận chính: bình luận
2 Kể tên được hai biện pháp tu từ: liệt kê và điệp
Phân tích tác dụng: diễn tả đầy đủ, sâu sắc và nổi bật những thứ tiện lợi, đủ đầy, có sẵn làm con người ta yếu đuối, mất đi tinh thần mạo hiểm; đồng thời làm cho câu văn hài hòa, cân đối, nhịp nhàng…
3 Thể hiện suy nghĩ hợp lí thuyết phục (có thể trình bày theo hướng: bằng lối nói hình ảnh, tác giả cho rằng đường đời là những khó khăn, trở ngại, những thử thách, chông gai nhưng cái đáng sợ nhất, cái khó khăn lớn nhất trên hành trình ấy chính là con người không có ý chí, nghị lực. Câu nói bàn về ý chí, nghị lực, lòng quyết tâm dám đương đầu trước khó khăn thử thách để vượt qua và tới đích… )
LÀM VĂN
1 Viết bài văn nghị luận bàn về vấn đề: tinh thần mạo hiểm
a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: Vai trò quan trọng của tinh thần mạo hiểm
c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm, vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; rút ra bài học nhận thứchành động
* Giải thích:
- Tinh thần mạo hiểm: là thái độ dám nghĩ, dám làm, dám dấn thân, lòng dũng cảm đương đầu với các thử thách, hiểm nguy; dù biết đó là nghiệt ngã, dù biết có khi phải trả giá rất đắt, kể cả sinh mạng…
* Bàn luận:
Thí sinh có thể trình bày quan điểm cá nhân nhưng cần hợp lí, thuyết phục; dưới đây là một số hướng giải quyết:
- Vì sao con người cần có tinh thần mạo hiểm (Vai trò của tinh thần mạo hiểm):
+ Người có tinh thần mạo hiểm có thể làm nên kì tích, càng có thể tiến xa hơn: phát minh ra đèn điện, máy bay, vệ tinh nhân tạo, chất penicillin, xe hơi….
+ Người có tinh thần mạo hiểm luôn có rất nhiều ý tưởng mới mẻ, sáng tạo…
+ Người có tinh thần mạo hiểm khi gặp khó khăn thường không lùi bước, họ dám đối mặt với tình hình nghiêm trọng, dám chấp nhận thất bại để tìm đường đi tiếp, không chịu từ bỏ mục tiêu …
+Người có tinh thần mạo hiểm sẽ không cảm thấy sợ hãi đối với bất kì sự nguy hiểm nào. Họ có thể chiến thắng tâm lí, tự tin đứng dậy và tiếp tục phấn đấu…
+ Tinh thần mạo hiểm có thể giúp cho cuộc sống luôn tràn đầy nhiệt tình và hứng thú.
- Nếu không có tinh thần mạo hiểm thì sao:
+ Sống an phận thủ thường, sống đơn điệu, phẳng lặng.
+ Nghèo nàn về ý tưởng và óc sáng tạo.
+ Thường gục ngã trước những khó khăn, nguy hiểm, thử thách.
….
- Mở rộng:
+ Tinh thần mạo hiểm khác với liều lĩnh một cách vội vàng, nôn nóng.
+ Phê phán những người yếu đuối, lười vận động, lười suy nghĩ tìm hiểu, không dám nghĩ dám làm, không dám phưu lưu mạo hiểm…
* Bài học nhận thứchành động:
Cần nhận thức đúng đắn về vai trò tích cực, quan trọng của tinh thần mạo hiểm; từ đó bày tỏ quan niệm sống của chính mình và rút ra bài học hành động phù hợp cho bản thân.
d. Sáng tạo: có cách diễn đạt hay, mới mẻ, thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; đảm bảo quy tắc về chính tả, dùng từ, đặt câu.


Sưu tầm
 

Bài Trước

Tri thức văn hóa làm cho con người biết tự trọng và đó cũng là một nguồn hạnh phúc, niềm tự hào của

Bài Tiếp

Nghị luận về lời xin lỗi